Το κώνειο της λογοκρισίας

Posted: Φεβρουαρίου 7, 2011 in Uncategorized

Από τον Philippus Claudius

399 π.Χ. Αθήνα. Ο Σωκράτης δικάζεται με την κατηγορία ότι εισάγει καινά δαιμόνια στη Αθηναϊκή κοινωνία, ότι προσπαθεί να ανατρέψει την καθεστηκυία τάξη με το να υποστηρίζει ότι οι πράξεις του εκπορεύονται από μια εσωτερική φωνή που του υπαγορεύει τι είναι ηθικό και τι πρέπει να αποφεύγεται. Αναβρασμός επικρατεί στην πόλη γιατί ο Σωκράτης δεν είναι κάποιος τυχάρπαστος χωρίς επιρροή. Έχει διατελέσει Πρύτανης της Σχολής, έχει μεγάλο κύρος και οι αιρετικές του απόψεις μπορούν να βλάψουν ανεπανόρθωτα το status quo της Αθηναϊκής Δημοκρατίας. Η επίσημη βέβαια άποψη είναι ότι με τα λόγια του διαφθείρει τους νέους και ότι ο ανατρεπτικός φιλελευθερισμός του αποτελεί απειλή για το κράτος. Πίσω όμως από αυτήν την κατηγορία υποβόσκει και ο φθόνος και η έχθρα που του τρέφουν πολλοί κραταιοί πολιτικοί, που έχουν προσωπική διένεξη μαζί του.

Η κατάληξη είναι λίγο πολύ γνωστή. Ο Σωκράτης καταδικάζεται να πιει το κώνειο και πεθαίνει στη φυλακή, θύμα των ίδιων των συμπολιτών του. Αυτό το γεγονός είναι ίσως ένα από τα πρώτα δείγματα λογοκρισίας στην ιστορία. Το επίσημο κράτος δεν μπορεί να ανεχθεί νέες ιδέες που πιθανώς να υποσκάψουν τα θεμέλια της κοινωνίας. Το κοινωνικό-θρησκευτικό οικοδόμημα κινδυνεύει να κλονιστεί ανεπανόρθωτα και ελλοχεύει ο κίνδυνος να σπαρθεί ο σπόρος της αμφιβολίας στους ανθρώπους. Οπότε, τι κάνουμε; Κλείνουμε το στόμα του αποστάτη, του διαφθορέα, του αντιφρονούντος.

Η λογοκρισία, βέβαια, εξελίχθηκε μετέπειτα με διάφορες μορφές. Κάψιμο βιβλίων, κλείσιμο σχολών, χειραγώγηση του τύπου, περιορισμοί στην καλλιτεχνική έκφραση (βλέπε κινηματογράφος, μουσική και τηλεόραση) και πλείστες άλλες προσπάθειες να σιγήσει η φωνή αυτών που παρουσίαζαν κάτι νέο, και συνεπώς επικίνδυνο. Ακόμα και πολύ πρόσφατα, μόλις την τελευταία εβδομάδα, στην εξεγερμένη Αίγυπτο, το επίσημο κράτος έχει επιβάλει περιορισμούς στη χρήση του διαδικτύου, σε μια προσπάθεια να λιγοστέψουν οι εκκλήσεις για υποστήριξη προς το εξωτερικό αλλά και για να μη μπορεί ο λαός να βλέπει και να συνειδητοποιεί ότι ολόκληρος ο κόσμος είναι στο πλευρό τους και στηρίζουν τον αγώνα τους.

Η λογοκρισία είναι καταπάτηση του θεμελιώδους δικαιώματος για ελεύθερη σκέψη και έκφραση και δυστυχώς, παρά τις προόδους που έχουν γίνει σε αυτό τον τομέα, εξακολουθεί να ισχύει και να επιβάλλεται από αυτούς που φοβούνται την αλλαγή. Η ιστορία όμως έχει δείξει ότι ο αγώνας της ελεύθερης έκφρασης εναντίον της προσπάθειας των ισχυρών να επιβληθεί νομιμότητα και ηθική (σύμφωνα με τα δικά τους μέτρα και σταθμά) έχει πολλές φορές στεφθεί με νίκη. Μένει να δούμε αν ποτέ ο ελεύθερος λόγος καταφέρει να νικήσει οριστικά.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s