Το «Θα φας το ξύλο της χρονιάς σου» και η νέα αντίληψη για τη σχολική τιμωρία

Posted: Μαΐου 24, 2011 in ΙΣΤΟΡΙΑ
Ετικέτες:

Στο Βυζάντιο οι δάσκαλοι ήταν, σχεδόν όλοι, καλόγεροι και παπάδες. Φυσικά, έδερναν κι αυτοί τους μαθητές αλλά μόνο μια φορά το χρόνο. Δηλαδή τον Αύγουστο, που σταματούσαν τα μαθήματα για να ξαναρχίσουν το Σεπτέμβρη. Κάθε μαθητής ήταν υποχρεωμένος να περάσει από τον παιδονόμο για να φάει το ξύλο του. Έτσι είχαν την εντύπωση ότι τον ένα μήνα που θα έλειπαν από το σχολείο, θα ήταν φρόνιμοι. Απ’αυτό βγήκε η φράση «Θα φας το ξύλο της χρονιάς σου» που καταδεικνύει κι ένα φαινόμενο που μέχρι πρόσφατα ήταν αρκετά σύνηθες στις τάξεις. Θυμάμαι στο δημοτικό ένα δάσκαλο με χάρακα που τιμωρούσε την αταξία ή την απειθαρχία με χτυπήματα στην παλάμη. Φυσικά μετά από χρόνια αυτά φαντάζουν αστεία και τα αναπολώ γελώντας αλλά σίγουρα για πολλούς αιώνες τα παιδιά υπέφεραν λόγω της πεποίθησης ότι το ξύλο εκπαιδεύει. Δεν είναι τυχαίο ότι η λέξη παιδεύω (τυραννώ, ενοχλώ) βγαίνει από το εκπαιδεύω. Μέχρι το 18ο αιώνα, στην πολιτισμένη Αγγλία οι δάσκαλοι έβγαζαν τα παπούτσια από τους άτακτους μαθητές και τους χτυπούσαν αλύπητα τις πατούσες προς παραδειγματισμό. Οι ποινές περιελάμβαναν μέχρι και εγκλεισμό στα υπόγεια του σχολείου για να “μάθουν”. Τα τελευταία χρόνια η σωματική τιμωρία καταδικάζεται συλλήβδην και όποιος έχει μελετήσει Παιδαγωγικά θα γνωρίζει ότι οι νέες θεωρίες καταδικάζουν ακόμα και τη λεκτική τιμωρία και προτείνουν πιο έμμεσες παραινέσεις προς συμμόρφωση καθώς και μια διερεύνηση των αιτίων που οδηγούν τους μαθητές σε παραβατική συμπεριφορά ή απλώς σε απροσεξία. Ο εξευτελισμός του μαθητή δεν οδηγεί σε τίποτα αλλά πολλώ δε μάλλον ενισχύει την απειθαρχία και την επιθυμία για εκδίκηση. Θεωρώ ότι ο νέος προτεινόμενος τρόπος αντιμετώπισης είναι σαφώς καλύτερη πρακτική από τη σωματική τιμωρία αλλά ώς καθηγητής ομολογώ ότι έχουν υπάρξει φορές, ευτυχώς λίγες, που θα ήθελα να ρίξω ένα χαστούκι. Και η υπομονή έχει τα όριά της…αλλά βέβαια κρατήθηκα!

Σχόλια
  1. Ο/Η Αντώνης λέει:

    «…που μέχρι πρόσφατα ήταν αρκετά σύνηθες στις τάξεις. Θυμάμαι στο δημοτικό…»: ε, δεν το λες και πρόσφατα..!

    Αν κι εγώ, που είμαι κατά πολύ νεότερος, θυμάμαι τον δάσκαλο να μας πιάνει και να τραβάει την «φαβορίτα» ή όσες τρίχες των μαλλιών μας υπήρχαν μπροστά από το αυτί…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s